Het Russische staatspersbureau RIA Novosti heeft vrijdag een opiniestuk gepubliceerd over een mogelijke nieuwe «speciale militaire operatie», ditmaal in Litouwen. In de column werd gedoeld op de inzet van kernwapens. Enkele uren later verdween het stuk weer van de website en nam RIA Novosti afstand van de inhoud.
De auteur van het opiniestuk was Aleksandr Nosovitsj. Hij zinspeelde in zijn bijdrage op een militair optreden tegen Litouwen en op het gebruik van kernwapens in dat verband. Het stuk verscheen op de website van het staatspersbureau, dat onder de Russische overheid ressorteert, en trok onmiddellijk de aandacht van internationale media en waarnemers.
De publicatie en de snelle verwijdering roepen vragen op over de interne besluitvorming bij RIA Novosti en over de vraag of het om een gecontroleerde boodschap ging dan wel om een fout die snel werd gecorrigeerd. Het staatspersbureau heeft de column niet alleen offline gehaald, maar zich er ook publiekelijk van gedistantieerd. Daarmee erkent de redactie dat de inhoud niet strookte met de officiële lijn.
Litouwen is een lidstaat van de Europese Unie en de NAVO en grenst aan de Russische exclave Kaliningrad en aan Belarus. Het land heeft sinds de Russische inval in Oekraïne zijn defensie-uitgaven opgevoerd en zijn oostgrens versterkt. Een publieke toespeling op een militaire operatie tegen Litouwen, zeker met een nucleaire dimensie, is in die context uiterst gevoelig.
De verwijdering betekent niet dat de tekst onopgemerkt is gebleven. Het opiniestuk circuleerde al snel via sociale media en archieven, waardoor de inhoud blijft doorwerken ook al is ze van de officiële site verdwenen. De episode illustreert hoe moeilijk het is voor een staatspersbureau om een eenmaal verspreide boodschap volledig terug te draaien.
Het is niet de eerste keer dat een Russisch medium een tekst publiceert die later wordt ingetrokken. Zulke incidenten worden doorgaans toegeschreven aan interne fouten of aan een verschuiving in de officiële communicatielijn. In dit geval blijft het onduidelijk of de column een bewuste test was, een vergissing van de redactie of een signaal dat later werd ingetrokken.
Voor de Baltische staten en hun bondgenoten is de kwestie vooral een herinnering aan de waakzaamheid die geboden blijft. Litouwen heeft herhaaldelijk gewaarschuwd voor Russische druk en hybride dreigingen. De snelle verwijdering van het stuk doet daar niets aan af: de inhoud is bekend en de vraag naar de intentie achter de publicatie blijft bestaan.
3