De Hoge Gezondheidsraad (HGR) raadt voor het eerst een hooggedoseerd griepvaccin aan voor mensen ouder dan 65 jaar. Dat blijkt uit een nieuwe aanbeveling in aanloop naar de jaarlijkse griepcampagne, die op 15 oktober van start gaat. Het advies betekent een koerswijziging in de Belgische vaccinatiestrategie tegen seizoensgriep.
Een hooggedoseerd griepvaccin bevat vier keer zoveel antigeen als een standaardvaccin. Antigeen is de stof die het immuunsysteem activeert en zo een afweerreactie opwekt. Omdat het immuunsysteem bij ouderen minder sterk reageert op vaccins, kan een hogere dosis een betere bescherming bieden tegen het influenzavirus.
De aanbeveling geldt voor alle mensen vanaf 65 jaar. Zij behoren tot de groep met een verhoogd risico op ernstige complicaties bij een grievinfectie, zoals longontsteking, ziekenhuisopname en overlijden. De HGR benadrukt dat griep nog steeds dodelijk kan zijn, ook in landen met een goede gezondheidszorg. Met de nieuwe aanbeveling wil de raad de bescherming van deze kwetsbare groep verbeteren.
De griepcampagne start dit jaar op 15 oktober. Vanaf dan kunnen risicogroepen zich laten vaccineren, in eerste instantie bij de huisarts of in een vaccinatiecentrum. Naast 65-plussers gaat het onder meer om mensen met chronische aandoeningen, zwangere vrouwen en zorgverleners. De HGR adviseert jaarlijkse vaccinatie omdat het influenzavirus voortdurend verandert en de bescherming na verloop van tijd afneemt.
Voor de nieuwe aanbeveling baseert de HGR zich op wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat hooggedoseerde vaccins bij ouderen tot een sterkere immuunrespons leiden dan standaardvaccins. In verschillende landen, waaronder de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, wordt al langer gewerkt met hooggedoseerde vaccins voor senioren. België volgt nu met een expliciete aanbeveling voor deze groep.
De praktische uitvoering van de campagne verloopt via de bestaande kanalen. Huisartsen en apothekers spelen een centrale rol bij de voorlichting en toediening van de vaccins. Patiënten die in aanmerking komen, krijgen doorgaans een uitnodiging van hun huisarts of van de regionale gezondheidsautoriteiten. Het is nog niet duidelijk of het hooggedoseerde vaccin voor iedereen beschikbaar zal zijn of dat er een selectie wordt gemaakt op basis van beschikbaarheid en kosten.
De HGR is een adviesorgaan dat de overheid wetenschappelijk onderbouwd adviseert over volksgezondheid. De raad volgt de internationale literatuur en past aanbevelingen aan wanneer nieuwe inzichten dat rechtvaardigen. De aanbeveling voor het hooggedoseerde vaccin kadert in die voortdurende evaluatie.
Griep vormt elk jaar een aanzienlijke ziektelast. Naar schatting overlijden in België jaarlijks honderden mensen aan de gevolgen van influenza, vooral onder ouderen en mensen met onderliggende aandoeningen. Vaccinatie blijft de belangrijkste preventieve maatregel. De HGR hoopt met het nieuwe advies de vaccinatiegraad bij 65-plussers te verhogen en het aantal ernstige gevallen terug te dringen.
3