De regering is een zoektocht begonnen naar 10 miljard euro om de begroting op orde te brengen, maar die operatie is volgens politicoloog Carl Devos en econoom Peter De Keyzer slechts het begin. «We staan pas aan het begin van nog eens vijf jaar van hetzelfde», klinkt het. Zelfs als de 10 miljard wordt gevonden, is België er nog lang niet.
De kern van het probleem is structureel: de overheid geeft jaarlijks veel meer uit dan er binnenkomt. «Jij krijgt, als Belg vandaag, gemiddeld – van baby tot bejaarde – 3.000 euro méér dan je afdraagt. Dat kan niet blijven duren», waarschuwt De Keyzer. Die 3.000 euro per inwoner is geen eenmalige meevaller, maar een terugkerend tekort dat zich elk jaar opnieuw aandient. De vergrijzing en de stijgende kosten van de sociale zekerheid en de gezondheidszorg duwen de uitgaven verder omhoog, terwijl de inkomsten daar geen gelijke tred mee houden.
Volgens Devos is de operatie van 10 miljard dan ook geen eindpunt, maar een eerste stap in een meerjarenplan. De politieke realiteit maakt dat niet eenvoudig: besparingen raken burgers en belangengroepen, en elke maatregel stuit op verzet. Toch is uitstel volgens de experts geen optie. Hoe langer wordt gewacht, hoe groter de inspanning later wordt, omdat de rente op de oplopende schuld blijft doorlopen.
De vergelijking met een eenmalige «snok» gaat dus niet op. De begroting vraagt een blijvende aanpassing van uitgaven en inkomsten, niet een eenmalige ingreep. Voor de regering betekent dat keuzes maken die jarenlang doorwerken, van de pensioenen tot de overheidsdiensten. De zoektocht naar 10 miljard is daarmee vooral een signaal: het echte werk moet nog beginnen.
