Een onderzoek naar een groepsverkrachting aan de Amerikaanse Cornell-universiteit kan een slepend debat over de verkrachtingswetgeving in de staat New York nieuw leven inblazen. Verschillende Amerikaanse media wijzen erop dat de zaak een achterpoortje in de wet opnieuw in de schijnwerpers zet. Dat achterpoortje maakt het voor slachtoffers die vrijwillig alcohol of drugs hebben geconsumeerd voordat ze werden verkracht, moeilijker om juridisch erkend te worden als slachtoffer.
De bepaling in de New Yorkse wet zorgt al jaren voor controverse. Wie vrijwillig drank of drugs gebruikt, ziet zijn of haar toestemming in de ogen van de wet anders geïnterpreteerd dan wanneer er geen middelen in het spel zijn. Daardoor wordt de bewijslast voor het slachtoffer zwaarder en wordt het lastiger om een verkrachting als dusdanig te laten erkennen. Al sinds 2019 worden er pogingen ondernomen om dat achterpoortje te dichten, maar die inspanningen hebben tot nu toe niet tot een wetswijziging geleid.
De zaak aan Cornell zou daar verandering in kunnen brengen. De universiteit in de staat New York wordt geconfronteerd met een onderzoek naar een groepsverkrachting, en dat zet extra druk op de politieke en juridische discussie. Voorstanders van een wetswijziging hopen dat de publieke aandacht voor deze zaak de wetgevers in beweging brengt. Tegenstanders wijzen erop dat een aanpassing van de wet zorgvuldig moet gebeuren, omdat de bewijslast en de rechten van de beklaagde niet in het gedrang mogen komen.
De discussie raakt een breder maatschappelijk thema: de manier waarop justitie omgaat met slachtoffers van seksueel geweld die onder invloed waren op het moment van de feiten. In verschillende Amerikaanse staten en ook daarbuiten klinkt de vraag om de wetgeving te herzien, zodat het gedrag van het slachtoffer voorafgaand aan het misbruik niet langer een drempel vormt voor erkenning. De uitkomst van het onderzoek aan Cornell kan daarbij een belangrijk signaal zijn, zowel voor de publieke opinie als voor de politieke besluitvorming in New York.
Het is nog niet duidelijk wanneer er een parlementair initiatief komt om de wet aan te passen. De druk op de wetgevers neemt echter toe, zeker nu de zaak aan de universiteit blijft doorwerken in de media. Voor slachtoffersorganisaties is het achterpoortje al lang een doorn in het oog. Zij pleiten voor een duidelijke wettekst waarin vrijwillige consumptie van alcohol of drugs geen reden mag zijn om een verkrachting niet als zodanig te erkennen.
3
