Het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft illegaal stemmen door buitenlanders tot prioriteit verheven in de aanloop naar de komende verkiezingen. President Donald Trump dringt al langer aan op strengere controles en noemt niet-staatsburgers die zouden stemmen een bedreiging voor de integriteit van de Amerikaanse democratie. De maatregel past in een bredere campagne waarin de president waarschuwt voor verkiezingsfraude.

Uit meerdere onderzoeken en gerechtelijke dossiers blijkt echter dat stemmen door niet-staatsburgers in de Verenigde Staten uiterst zeldzaam is. Gevallen van daadwerkelijke illegale deelname aan verkiezingen zijn op de vingers van één hand te tellen, en de meeste daarvan worden al bestraft via bestaande wetgeving. Toch krijgt het thema nu extra aandacht van de federale justitie, die naar verluidt meer middelen vrijmaakt voor opsporing en vervolging.

Critici wijzen erop dat de focus op dit nauwelijks voorkomende fenomeen vooral een politiek signaal is. Door de indruk te wekken dat buitenlanders massaal de Amerikaanse verkiezingen beïnvloeden, zou de regering-Trump twijfel zaaien over de uitslag en haar achterban mobiliseren. Verschillende juridische experts benadrukken dat de Amerikaanse kieswetten al robuust zijn en dat er geen bewijs is van grootschalige fraude.

De Amerikaanse regering verdedigt de aanpak door te stellen dat elke stem telt en dat ook kleine schendingen van de kieswet moeten worden aangepakt. Het ministerie van Justitie benadrukt dat het gaat om het handhaven van de wet, niet om het beïnvloeden van de verkiezingsuitslag. Tegelijkertijd waarschuwen burgerrechtenorganisaties dat strengere controles kiesgerechtigden kunnen ontmoedigen, vooral in gemeenschappen met veel immigranten.

De discussie over illegaal stemmen door buitenlanders is niet nieuw in de Verenigde Staten. Ook bij eerdere verkiezingen voerde Trump campagne op dit thema, zonder dat er bewijs opdook voor wijdverbreide fraude. De huidige maatregel past in een patroon waarin de president justitie en veiligheidsdiensten inzet om zijn politieke agenda kracht bij te zetten.

Of de prioriteit daadwerkelijk leidt tot meer veroordelingen is de vraag. De schaarse gevallen die bekend zijn, betreffen vaak individuen die per ongeluk of uit onwetendheid stemden. Voor de komende verkiezingen blijft de maatregel vooral een politiek signaal: de regering-Trump wil laten zien dat ze waakt over de Amerikaanse democratie, ook al is het probleem dat ze aanpakt in de praktijk nauwelijks meetbaar.

3Weergaven

Auteur

Cultuur en sport

Lien Vermeulen — cultuur en sport, Dagkompas.