De eerste lichting masters basisonderwijs in Vlaanderen heeft haar diploma behaald, maar op de werkvloer levert dat vooralsnog geen enkel voordeel op. De 29 afgestudeerden worden betaald als bachelors, terwijl ze in de praktijk extra taken en verantwoordelijkheden opnemen. In een open brief aan de Vlaamse regering vragen de leerkrachten, samen met scholen en onderwijsexperts, om een passend statuut en loon. Ze waarschuwen voor een dreigende braindrain in het basisonderwijs.
«Het voelt niet eerlijk», getuigen Giel, Ines en Lisa, drie van de afgestudeerden. Zij kozen bewust voor een masteropleiding om zich te specialiseren, maar merken dat die inspanning niet wordt erkend. Het probleem is structureel: het statuut voor masters in het basisonderwijs bestaat nog niet, waardoor scholen hen niet correct kunnen inschalen. De leerkrachten doen nochtans vaak meer dan hun takenpakket als bachelor: ze begeleiden collega's, ontwikkelen lesmateriaal of nemen coördinerende rollen op. Voor die extra verantwoordelijkheid krijgen ze geen vergoeding.
De ondertekenaars van de open brief vrezen dat net de meest gemotiveerde en gespecialiseerde leerkrachten het basisonderwijs zullen verlaten. «Er dreigt een braindrain in onze lagere scholen», klinkt het. Als de masters geen perspectief krijgen op een beter statuut, zullen ze elders een beter betaalde job zoeken. Dat zou nefast zijn voor de kwaliteit van het onderwijs, zeker nu scholen al kampen met personeelstekorten en een hoge werkdruk.
De brief is gericht aan de Vlaamse regering, die bevoegd is voor het onderwijsstatuut. De onderwijsexperts en scholen die de oproep steunen, wijzen erop dat andere landen masters in het basisonderwijs wel degelijk erkennen en belonen. In Vlaanderen blijft die erkenning voorlopig uit, waardoor het masterdiploma basisonderwijs zijn meerwaarde verliest. De eerste afgestudeerden bevinden zich daardoor in een paradoxale situatie: ze hebben zwaar geïnvesteerd in hun opleiding, maar plukken daar op school geen vruchten van.
De discussie raakt aan een bredere vraag over de toekomst van het lerarenberoep. Moet het basisonderwijs masters aantrekken en hen een carrièreperspectief bieden, of blijft het diploma een dode letter? De open brief legt de bal bij de Vlaamse regering. Zonder ingreep dreigt het signaal te zijn dat specialisatie in het basisonderwijs niet loont — met alle gevolgen van dien voor de scholen en de leerlingen.
4
