Verschillende politici, mensenrechtenorganisaties en professoren in de internationale politiek hebben in een open brief hun «ernstige bezorgdheid» geuit over de uitnodiging van de Iraanse oppositiefiguur Reza Pahlavi door minister van Defensie Theo Francken (N-VA). De brief werd donderdag bekendgemaakt. De signatarissen vinden dat een bezoek van de zoon van de laatste sjah aan een Belgische militaire instelling niet politiek neutraal is.
Pahlavi wordt op 6 november verwacht in de Koninklijke Militaire School (KMS) in Brussel. Het bezoek omvat een ontbijtgesprek en een lezing. De uitnodiging komt van Francken, die als minister van Defensie verantwoordelijk is voor de KMS, de militaire opleidingsinstelling van het Belgische leger.
Volgens de ondertekenaars kan de aanwezigheid van Pahlavi in een officiële militaire context de indruk wekken dat België een bepaalde politieke positie in het Iraanse dossier steunt. Ze stellen dat een instelling die gefinancierd wordt met overheidsgeld zich moet onthouden van het uitnodigen van figuren die als politiek betrokken worden beschouwd in een gevoelig geopolitiek conflict. Het precieze standpunt van de brief blijft beperkt tot de bezorgdheid over neutraliteit en de gevolgen voor het Belgische beleid tegenover Iran.
De kritiek sluit aan bij een bredere discussie over hoe België omgaat met Iraanse oppositiestemmen. Pahlavi, die vanuit het buitenland opkomt voor een democratische transitie in Iran, is een omstreden figuur: voor sommige waarnemers is hij een belangrijke stem van het verzet, voor anderen een politieke actor wiens bedoelingen en draagvlak in Iran onduidelijk zijn. Die discussie speelt al langer in het buitenland, en de open brief brengt ze nu ook in Brussel op het voorplan.
Opvallend is dat de brief werd ondertekend door een brede groep, van politici over mensenrechtenorganisaties tot academici die gespecialiseerd zijn in internationale politiek. Die combinatie geeft de kritiek een bredere basis dan een louter partijpolitieke reactie. Hoeveel en welke politieke partijen de brief precies steunen, en welke reactie het kabinet-Francken op de kritiek geeft, is op het moment van publicatie niet bekend uit de beschikbare bronnen.
De uitnodiging van Pahlavi valt op een moment waarop de spanningen tussen Iran en het Westen aanhoudend zijn. De vraag die de ondertekenaars stellen, is of een officieel bezoek in een militaire school de Belgische neutraliteit in het Iraanse dossier niet op de helling zet. Het antwoord daarop zal ook bepalen hoe de regering de rol van de KMS als podium voor externe gasten wil afbakenen.
1
