De stad Mechelen ziet de komende jaren 17 miljoen euro aan inkomsten aan zich voorbijgaan door de Vlaamse besparingen op het Gemeentefonds. De Vlaamse regering besliste om de geplande indexering van het fonds af te remmen, wat voor de stad een aanzienlijke financiële dobber betekent. Dat bevestigt burgemeester Bart Somers (Voor Mechelen).
Het Gemeentefonds is een belangrijk instrument waarmee de Vlaamse overheid geld verdeelt onder de lokale besturen. Door de indexering niet of slechts gedeeltelijk door te voeren, krijgen steden en gemeenten minder middelen dan waarop ze hadden gerekend. Voor Mechelen loopt dat verlies op tot 17 miljoen euro. Somers reageert scherp op de beslissing. «Stel je voor dat de federale regering zou beslissen om een deel van de besparingen door te schuiven naar Vlaanderen. Dan is daar, om het op zijn Mechels te zeggen, 'het kot te klein'. Ze doen nu exact hetzelfde naar de lokale besturen», aldus de burgemeester.
De uitspraak van Somers legt de vinger op de gevoelige plek: de Vlaamse regering bespaart op de rug van de lokale besturen, terwijl diezelfde besturen zelf al kampen met stijgende kosten en beperkte budgetten. De besparing op het Gemeentefonds komt bovenop andere maatregelen die de Vlaamse overheid doorvoert om de begroting in evenwicht te houden. Voor Mechelen betekent het concreet dat geplande investeringen of dienstverlening onder druk komen te staan.
Het is niet de eerste keer dat lokale besturen waarschuwen voor de gevolgen van Vlaamse besparingen. Steden en gemeenten wijzen er al langer op dat zij instaan voor een groot deel van de publieke dienstverlening — van onderwijs en kinderopvang tot wegen en cultuur — maar daarvoor steeds minder middelen krijgen. De beslissing over het Gemeentefonds versterkt dat gevoel van ongenoegen.
De precieze impact van de maatregel op de Mechelse begroting zal de komende maanden duidelijk worden. De stad zal moeten bekijken hoe het verlies van 17 miljoen euro wordt opgevangen. Somers laat er geen twijfel over bestaan dat hij de beslissing als een vorm van misprijzen voor de lokale besturen beschouwt. «Ze doen nu exact hetzelfde naar de lokale besturen», klinkt het.
De Vlaamse regering verdedigt de besparingen als noodzakelijk om de overheidsfinanciën op orde te houden. Critici stellen echter dat de rekening eenzijdig bij de lokale besturen wordt gelegd, die zelf weinig ruimte hebben om extra inkomsten te genereren. Voor Mechelen betekent de operatie in ieder geval een stevige financiële tegenvaller, precies op het moment dat de stad wil investeren in haar toekomst.
2
