Een adviserend arts heeft in een brief aan het Riziv zware kritiek geuit op de werking van de ziekenfondsen. De arts stelt dat controleartsen niet onafhankelijk kunnen oordelen over langdurig zieken omdat ziekenfondsen medische beslissingen zouden beïnvloeden om hun leden tevreden te houden. Het document belandde bij N-VA-parlementslid Frieda Gijbels en bij de onderzoekscel van een nieuwsredactie.
De brief beschrijft hoe ziekenfondsen volgens de klokkenluider druk uitoefenen op adviserend artsen. «Sommige ziekenfondsen moedigen leden aan om een klacht in te dienen tegen hun controlearts», zo staat in het document. Wanneer langdurig zieken klagen, zouden ziekenfondsen de controlearts op het matje roepen. Dat ondermijnt volgens de briefschrijver de onafhankelijkheid van de medische beoordeling.
De adviserend arts wijst erop dat de huidige praktijken het vertrouwen in het systeem aantasten. Controleartsen moeten kunnen oordelen op basis van medische criteria, zonder inmenging van commerciële of ledenbelangen. De brief noemt de situatie «onhoudbaar» en roept het Riziv op om in te grijpen.
Frieda Gijbels (N-VA) bevestigt dat zij de brief heeft ontvangen en noemt de inhoud «zeer verontrustend». Zij wil opheldering van minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid. Volgens Gijbels raakt de kwestie aan de kern van het sociale zekerheidssysteem: als ziekenfondsen klachten aanmoedigen om controleartsen onder druk te zetten, komt de geloofwaardigheid van de arbeidsongeschiktheidsregeling in het gedrang.
De brief aan het Riziv is niet de eerste keer dat er vragen rijzen bij de rol van ziekenfondsen. Eerder waren er al signalen dat de beoordeling van langdurig zieken onder druk staat. De precieze omvang van het probleem is nog onduidelijk. Het Riziv heeft nog niet publiekelijk gereageerd op de beschuldigingen.
De zaak komt op een moment dat de discussie over langdurige arbeidsongeschiktheid in België opnieuw oplaait. Het aantal langdurig zieken blijft hoog en de kosten voor de sociale zekerheid lopen op. Politieke partijen dringen aan op hervormingen, maar de vraag is hoe je een rechtvaardig systeem bouwt dat zowel zieken beschermt als misbruik aanpakt. De brief van de controlearts voegt een nieuwe dimensie toe: de onafhankelijkheid van de medische beoordeling zelf.
Volgens de klokkenluider is het probleem structureel. Ziekenfondsen hebben er belang bij om leden tevreden te stellen, en dat zet het medisch oordeel onder druk. De adviserend arts pleit voor meer waarborgen, zoals een klachtenprocedure die niet door het ziekenfonds zelf wordt beheerd. Ook zouden controleartsen beter beschermd moeten worden tegen druk van hun opdrachtgevers.
Het is nu aan het Riziv en de politiek om te reageren. Gijbels zal naar verwachting volgende week vragen stellen in de Kamer. De brief kan een breder debat op gang brengen over de rol van ziekenfondsen en de bescherming van controleartsen. Voor de duizenden langdurig zieken in België staat er veel op het spel: een eerlijke en onafhankelijke beoordeling van hun situatie.
