De Poolse premier Donald Tusk heeft zaterdag gezegd dat de conservatieve en nationalistische oppositie de democratie en de rechtsstaat wil «vernietigen». Hij reageert daarmee op de onrust die vrijdag is ontstaan rond het Constitutioneel Hof in Polen.
Tusk legt de verantwoordelijkheid voor die onrust bij de oppositie. Volgens de regeringsleider gaat het er die partijen niet om de rechtsstaat te verdedigen, maar om instellingen te ondermijnen die een democratische controle op de macht moeten waarborgen. De premier wijst daarbij op het Constitutioneel Hof als een van de kernonderdelen van het Poolse staatsbestel.
De spanningen rond het hof zijn al langer een breekpunt in de Poolse politiek. Sinds de machtswissel van eind 2023 botsen de regering-Tusk en de oppositie over de vraag hoe de rechterlijke macht moet worden hersteld en wie de benoemingen in het Constitutioneel Hof mag controleren. Tegenstanders van de nieuwe regering spreken van een politieke overname van de rechterlijke macht, terwijl de regering stelt dat ze een door de vorige meerderheid aangerichte schade wil herstellen.
De uitspraak van Tusk past in een bredere confrontatie tussen de liberale en pro-Europese regering en de conservatieve oppositie, die onder meer wordt geleid door de partij Recht en Rechtvaardigheid. De onrust van vrijdag laat zien hoe gevoelig de kwestie van de rechtsstaat in Polen blijft, en hoe scherp beide kampen elkaar daarover aanspreken.
4
