De N-VA heeft de Vlaamse begroting zonder tekort afgesloten om premier Bart De Wever een troef te geven in de federale begrotingsonderhandelingen. Dat zegt politicoloog Carl Devos. Volgens hem kan De Wever nu aan de Franstalige partijen zeggen: «Wij in Vlaanderen hebben ons huiswerk gemaakt, jullie moeten dat ook doen, anders wordt het federale tekort alleen maar groter.»
Het begrotingsresultaat in Vlaanderen is voor de N-VA een erezaak. Door de Vlaamse rekening in evenwicht te brengen, wil de partij aantonen dat besparingen mogelijk zijn zonder de overheidsfinanciën verder te ontsporen. De federale regering onder leiding van De Wever moet nog een akkoord bereiken over de eigen begroting, en de Vlaamse inspanning dient daarbij als moreel en politiek argument.
De Vlaamse besparingsmaatregelen treffen vooral gezinnen. Toch is dit volgens analisten slechts de eerste golf. Premier De Wever bereidt een federaal begrotingsakkoord voor met aanzienlijke snoeiwerk, en ook de gemeenten zullen fors moeten inleveren. De rekening wordt in etappes gepresenteerd, met de zwaarste ingrepen die nog moeten komen.
De politieke druk op de federale onderhandelingen is groot. De N-VA hoopt met de Vlaamse begroting een signaal te geven dat de deelstaat zijn verantwoordelijkheid neemt. Franstalige partijen zullen echter ook hun eigen inspanningen moeten leveren om het federale tekort te beperken. De komende weken worden onderhandelingen verwacht waarin de verdeling van de lasten centraal staat.
Devos benadrukt dat de Vlaamse begroting niet alleen een technisch gegeven is, maar ook een politiek wapen. «De Wever kan zeggen dat Vlaanderen huiswerk heeft gemaakt», aldus de politicoloog. Daarmee wordt de Vlaamse begroting een drukkingsmiddel in het federale overleg, waar de budgettaire ruimte beperkt is en de eisen van verschillende partijen uiteenlopen.
De Vlaamse regering heeft de afgelopen periode maatregelen genomen die vooral huishoudens raken. De federale regering zal binnenkort haar eigen plannen moeten voorleggen. De gemeenten, die ook een rol spelen in de uitvoering van lokaal beleid, zullen eveneens besparingen voelen. De volledige impact van de maatregelen wordt gefaseerd duidelijk.
Het is nog niet duidelijk wanneer een federaal akkoord wordt bereikt. De N-VA blijft erop hameren dat Vlaanderen zijn deel doet en dat andere partijen niet kunnen achterblijven. De begrotingsgesprekken zullen de komende weken bepalen hoe de lasten worden verdeeld en welke maatregelen uiteindelijk worden genomen.
5
